{"id":1199,"date":"2019-10-08T18:21:47","date_gmt":"2019-10-08T18:21:47","guid":{"rendered":"http:\/\/newgeekweb.fightcar.webd.pl\/index.php\/2019\/10\/08\/nobel-medycyna-fizyka\/"},"modified":"2019-10-08T18:21:47","modified_gmt":"2019-10-08T18:21:47","slug":"nobel-medycyna-fizyka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/2019\/10\/08\/nobel-medycyna-fizyka\/","title":{"rendered":"Nobel z fizyki i medycyny przyznane"},"content":{"rendered":"<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" size-full wp-image-1198\" src=\"http:\/\/newgeekweb.fightcar.webd.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4.jpg\" alt=\"\" class=\"caption\" title=\"Nobel z fizyki i medycyny przyznane\" width=\"1420\" height=\"710\" srcset=\"https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4.jpg 1420w, https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4-600x300.jpg 600w, https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4-300x150.jpg 300w, https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4-1024x512.jpg 1024w, https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/52c96c35c30d11cfb13711cfa4231ac4-768x384.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1420px) 100vw, 1420px\" \/>\n<p>Trzech laureat\u00f3w z fizyki i trzech z medycyny. Nagrody Nobla 2019 przyznane.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p><strong>Nagroda Nobla<\/strong> z dziedziny fizyki za 2019 rok zosta\u0142a przyznana Kanadyjczykowi, <strong>Jamesowi Peeblesowi<\/strong> i dw\u00f3m Szwajcarom, <strong>Michaelowi Mayorowi i Didier Quelozowi<\/strong>. Odkrycia Peeblesa, dotycz\u0105ce kosmologii fizycznej, pozwoli\u0142y pod\u0142o\u017cy\u0107 podwaliny pod transformacj\u0119 kosmologii w ci\u0105gu ostatniego p\u00f3\u0142wiecza. Szwajcarzy natomiast odkryli pierwsz\u0105 planet\u0119 spoza <strong>Uk\u0142adu S\u0142onecznego<\/strong>, kt\u00f3ra kr\u0105\u017cy wok\u00f3\u0142 gwiazdy podobnej do S\u0142o\u0144ca. W swojej pracy u\u017cywali metody pr\u0119dko\u015bci promieniowej. Oba odkrycia, zdaniem Komitetu Noblowskiego, zmieni\u0142y nasze wyobra\u017cenia o kosmosie.<\/p>\n<p>Odkrycie egzoplanety <strong>Mayor i Queloz<\/strong> og\u0142osili ju\u017c w 1995 roku. Zaobserwowali j\u0105 z obserwatorium Haute-Provence w po\u0142udniowej Francji, korzystaj\u0105c z przyrz\u0105d\u00f3w wykonanych na zam\u00f3wienie. Planeta ta to <em>51 Pegasi b<\/em>. Por\u00f3wnywana jest ona ze <em>znanym<\/em> nam ju\u017c Jowiszem. Okr\u0105\u017ca swoj\u0105 gwiazd\u0119, nazwan\u0105 <em>Helvetios<\/em>, w ci\u0105gu 102 godzin. Praca Jamesa Peeblesa od po\u0142owie lat 60. ubieg\u0142ego wieku tworzy\u0142a ramy wsp\u00f3\u0142czesnych pogl\u0105d\u00f3w dotycz\u0105cych wszech\u015bwiata. Peebles od tego czasu analizuje promieniowanie elektromagnetyczne rozprzestrzeniaj\u0105ce si\u0119 w kosmosie od czas\u00f3w tzw. Wielkiego Wybuchu.\u00a0<\/p>\n<pre>Planeta pozas\u0142oneczna, <strong>egzoplaneta<\/strong> (gr. \u03b5\u03be\u03c9 \u2013 exo: poza, na zewn\u0105trz) \u2013 planeta znajduj\u0105ca si\u0119 w uk\u0142adzie planetarnym, kr\u0105\u017c\u0105ca wok\u00f3\u0142 gwiazdy (lub gwiazd) innej ni\u017c S\u0142o\u0144ce.\u00a0<\/pre>\n<p>Nobel z medycyny przyznano z kolei\u00a0<strong>Williamowi G. Kaelinowi Jr, sir Peterowi J. Ratcliffe&#8217;owi i Greggowi L. Semenza<\/strong>. Odkrycia tych naukowc\u00f3w mog\u0105 by\u0107 prze\u0142omem w leczeniu anemii, nowotwor\u00f3w oraz innych chor\u00f3b. Zidentyfikowali oni molekularne mechanizmy reguluj\u0105ce w kom\u00f3rkach aktywno\u015b\u0107 gen\u00f3w w odpowiedzi na zmieniaj\u0105ce si\u0119 st\u0119\u017cenie tlenu w otoczeniu.\u00a0Trzej laureaci podziel\u0105 si\u0119 po r\u00f3wno nagrod\u0105 w wysoko\u015bci 9 mln koron szwedzkich (ok. 830 tys. euro). Fizycy, czyli James Peebles otrzyma 910 tysi\u0119cy dolar\u00f3w nagrody, czyli po\u0142ow\u0119 przewidzianej kwoty. Drug\u0105 po\u0142ow\u0105 podziel\u0105 si\u0119 Mayor i Queloz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trzech laureat\u00f3w z fizyki i trzech z medycyny. Nagrody Nobla 2019 przyznane.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1198,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[880,879,670,881],"class_list":["post-1199","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nauka","tag-fizyka","tag-medycyna","tag-nagroda-nobla","tag-nobel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1199","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1199"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1199\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1198"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1199"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1199"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1199"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}