{"id":487,"date":"2023-07-08T08:11:13","date_gmt":"2023-07-08T08:11:13","guid":{"rendered":"http:\/\/newgeekweb.fightcar.webd.pl\/index.php\/2023\/07\/08\/sowiecki-internet-czesc-1\/"},"modified":"2024-06-09T11:16:40","modified_gmt":"2024-06-09T11:16:40","slug":"sowiecki-internet-czesc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/2023\/07\/08\/sowiecki-internet-czesc-1\/","title":{"rendered":"Sowiecki Internet, cz\u0119\u015b\u0107 1"},"content":{"rendered":"\n<p><b>Kiedy pod koniec lat 60. i w latach 70. ubieg\u0142ego wieku w Stanach Zjednoczonych powstawa\u0142a sie\u0107, kt\u00f3r\u0105 dzi\u015b znamy pod nazw\u0105 Internet, Sowieci mieli sw\u00f3j autorski projekt. W tym wy\u015bcigu ulegli Wujkowi Samowi, a jak wiadomo historia pami\u0119ta zazwyczaj jedynie zwyci\u0119zc\u00f3w. Historia przegranych czasem jednak bywa na tyle ciekawa, \u017ce warto j\u0105 przypomina\u0107. Oto jedna z nich.<\/b><\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><em>Wpis ten przypominamy w ramach przerwy wakacyjnej na Geekwebie.<\/em><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Zimna Wojna<\/h1>\n\n\n\n<p>W zasadzie od ko\u0144ca II Wojny \u015awiatowej \u015bwiat ogarn\u0119\u0142a kolejna, tym razem na szcz\u0119\u015bcie zimna, cho\u0107 i ona obfitowa\u0142a w kilka bardzo gor\u0105cych moment\u00f3w w czasie kt\u00f3rych, przysz\u0142o\u015b\u0107 ludzko\u015bci wisia\u0142a na w\u0142osku. Zap\u0119dy wojenne dw\u00f3ch wielkich mocarstw powstrzymywa\u0107 mia\u0142a doktryna MAD (Mutual Assured Destruction), wed\u0142ug kt\u00f3rej nale\u017cy zmierza\u0107 do stanu w kt\u00f3rym w razie wyst\u0105pienia konfliktu nuklearnego zag\u0142adzie uleg\u0142y by wszystkie bior\u0105ce w nim udzia\u0142 strony. Opiera si\u0119 ona wi\u0119c na teorii odstraszania i ci\u0105g\u0142ym d\u0105\u017ceniu do budowy arsena\u0142u pot\u0119\u017cniejszego od tego, kt\u00f3ry jest w posiadaniu przeciwnika. Rywalizacja toczy\u0142a &#8211; i w zasadzie toczy si\u0119 nieustannie &#8211; niemal na ka\u017cdym polu, w tym polu technologicznym. Sowieci jako pierwsi wystrzelili sztucznego satelit\u0119 w przestrze\u0144 kosmiczn\u0105 i jako pierwsi wys\u0142ali cz\u0142owieka w kosmos, w odpowiedzi na to Amerykanie wys\u0142ali cz\u0142owieka na ksi\u0119\u017cyc. W ten wy\u015bcig \u0142adnie wpisuje si\u0119 tak\u017ce historia powstania globalnej sieci. Amerykanie mieli sw\u00f3j ARPANET, kt\u00f3rego histori\u0119, by\u0107 mo\u017ce, przedstawi\u0119 w kt\u00f3rym\u015b z kolejnych wpis\u00f3w, ale i Rosjanie pr\u00f3bowali zbudowa\u0107 swoj\u0105, zdecentralizowan\u0105 sie\u0107. A zacz\u0119\u0142o si\u0119 od obrony przeciwlotniczej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed aligncenter is-type-rich is-provider-obs-uga-osadzania wp-block-embed-obs-uga-osadzania wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"WarGames Official Trailer #1 - Dabney Coleman Movie (1983) HD\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/hbqMuvnx5MU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wargames<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">SAGE<\/h1>\n\n\n\n<p>Pierwsz\u0105 wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie rozumian\u0105 sieci\u0105 komputerow\u0105 by\u0142 uruchomiony w po\u0142owie lat 50. SAGE, czyli Semi-Automatic Ground Enviroment. By\u0142o to 26 komputer\u00f3w lampowych IBM-a do kt\u00f3rych sp\u0142ywa\u0142y dane z setek radar\u00f3w. Komputery te mia\u0142y za zadanie przygotowanie odpowiedzi realizowanej przez Dow\u00f3dztwo Obrony P\u00f3\u0142nocnoameryka\u0144skiej Przestrzeni Powietrznej i Kosmicznej (NORAD), w przypadku wykrycia ataku. W odpowiedzi na to i w tym samym czasie Sowieci rozpocz\u0119li tworzenie swojego parasola obronnego. 4 marca 1961 roku Chruszczow m\u00f3g\u0142 dumnie og\u0142osi\u0107 pe\u0142en sukces. Tego dnia wykonany zosta\u0142 test owego systemu w czasie kt\u00f3rego rakieta Systemu A dokona\u0142a zniszczenia, pierwszego w historii, rakiety balistycznej.<\/p>\n\n\n\n<p>System A swoje dzia\u0142anie opiera\u0142 na sieci komputer\u00f3w M-40 i M-50. W najwa\u017cniejszych centrach dowodzenia umieszczono kolejn\u0105 sie\u0107, zbudowan\u0105 z komputer\u00f3w Tetiva. Jeszcze inna sie\u0107, pracuj\u0105ca na bazie komputer\u00f3w M4-2M, odpowiada\u0142a za \u015bledzenie przestrzeni kosmicznej. Wtedy te\u017c pojawi\u0142 si\u0119 pomys\u0142 usprawnienia zarz\u0105dzania ca\u0142ym tym ustrojstwem za pomoc\u0105 jednej, wsp\u00f3lnej dla ca\u0142ego Zwi\u0105zku Radzieckiego, sieci komputerowej.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Centralne planowanie<\/h1>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/steemitimages.com\/0x0\/https:\/\/steemitimages.com\/DQmVrD8KEk3bQoXFPS5acv8MLd1T5QPVWW5Vf14oiWWCcbS\/images.jpg\" alt=\"images.jpg\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Anatolij Kitow<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Pomys\u0142odawc\u0105 wsp\u00f3lnej dla ca\u0142ego kraju sieci by\u0142 pu\u0142kownik&nbsp;<b>Anatolij Kitow<\/b>, z wykszta\u0142cenia cybernetyk. Jego propozycja zak\u0142ada\u0142a stworzenie og\u00f3lnokrajowej sieci zar\u00f3wno wojskowej, jak i cywilnej z wykorzystaniem istniej\u0105cej ju\u017c infrastruktury. Sie\u0107 mia\u0142a po\u0142\u0105czy\u0107 ze sob\u0105 bazy wojskowe, lokalne o\u015brodki decyzyjne, o\u015brodki w\u0142adzy, miasta, laboratoria badawcze czy zak\u0142ady przemys\u0142owe. Sp\u0142ywaj\u0105ce w ten spos\u00f3b dane z ca\u0142ego kraju mia\u0142y zosta\u0107 wykorzystane do usprawnienia proces\u00f3w decyzyjnych, a tym samym do lepszego zarz\u0105dzania pa\u0144stwem. Kitow sw\u00f3j pomys\u0142 chcia\u0142 przedstawi\u0107 samemu Chruszczowowi z czego jego wojskowi prze\u0142o\u017ceni nie byli zadowoleni. Zamiast spotkania z pierwszym sekretarzem zafundowano mu wydalenie z armii.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">OGAS<\/h1>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/steemitimages.com\/DQmeKVawijLPvyga6dftuzkR4iayQMrUzdsaAwJeLGsP4gt\/Viktor-Glushov-Sputnik_00065255.HR.en.jpg\" alt=\"Viktor-Glushov-Sputnik_00065255.HR.en.jpg\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wiktor G\u0142uszkow w 1979 roku, \u017ar\u00f3d\u0142o: Sputnik Images<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><b>Wiktor G\u0142uszkow<\/b>&nbsp;to nazwisko radzieckiego pioniera cybernetyki, kt\u00f3rego koncepcja og\u00f3lnokrajowej sieci radzieckiej by\u0142a najd\u0142u\u017cej bran\u0105 pod uwag\u0119 i przy tym najambitniejsz\u0105. Za\u0142o\u017cenia&nbsp;<b>OGAS<\/b>&nbsp;by\u0142y, og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, to\u017csame z tymi, kt\u00f3re przedk\u0142ada\u0142 wcze\u015bniej Kitow. Chodzi\u0142o o sprawniejsze zarz\u0105dzanie pa\u0144stwem, jednak przy zachowaniu hierarchii centralnej, regionalnej i lokalnej. Wa\u017cnym elementem projektu G\u0142uszkowa by\u0142a tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 komunikowania si\u0119 pomi\u0119dzy terminalami, niezale\u017cnie od ich umiejscowienia w sieci. Aby pozna\u0107 proces decyzyjny i system obiegu informacji wyst\u0119puj\u0105cy w przedsi\u0119biorstwach G\u0142uszkow odwiedzi\u0142 ich ponad sto, po czym stworzy\u0142 przemy\u015blany i dobrze osadzony w realiach tamtego pa\u0144stwa projekt.<\/p>\n\n\n\n<p>Na kluczowym etapie projektu G\u0142uszkow zak\u0142ada\u0142 zastosowanie oko\u0142o 200 w\u0119z\u0142\u00f3w sieci w najwa\u017cniejszych miastach i oko\u0142o 20 tysi\u0119cy mniej wa\u017cnych w\u0119z\u0142\u00f3w zlokalizowanych w o\u015brodkach decyzyjnych i zak\u0142adach przemys\u0142owych. Ciekawym elementem ca\u0142ego OGAS mia\u0142a by\u0107 rozproszona baza danych do kt\u00f3rej dost\u0119p mia\u0142 by\u0107 mo\u017cliwy z ka\u017cdego terminala, niezale\u017cnie od jego po\u0142o\u017cenia w sieci. Wraz z logowaniem do systemu mia\u0142 on tak\u017ce dokonywa\u0107 automatycznej autoryzacji u\u017cytkownika, jednoznacznie okre\u015blaj\u0105c jego poziom uprawnie\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p><b>Koniec cz\u0119\u015bci 1<\/b><\/p>\n\n\n\n<p><span style=\"font-size: 8pt;\"><i>Wpis powsta\u0142 na podstawie artyku\u0142u &#8220;How the Soviets invented the Internet and why it didn&#8217;t work&#8221;, autorstwa Benjamina Petersa z dnia 17 pa\u017adziernika 2016 w serwisie aeon.co oraz artyku\u0142u &#8220;Interniet&#8221;, autorstwa \u0141ukasza Michalika z 25 numeru magazynu PIXEL (kwiecie\u0144 2017).<\/i><\/span><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><a href=\"https:\/\/news.google.com\/publications\/CAAqBwgKMPyplgsw786tAw?ceid=PL:pl&amp;oc=3\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"406\" height=\"134\" src=\"https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/google_news.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8933\" srcset=\"https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/google_news.png 406w, https:\/\/geekweb.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/google_news-300x99.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 406px) 100vw, 406px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kiedy pod koniec lat 60. i w latach 70. ubieg\u0142ego wieku w Stanach Zjednoczonych powstawa\u0142a sie\u0107, kt\u00f3r\u0105 dzi\u015b znamy pod nazw\u0105 Internet, Sowieci mieli sw\u00f3j&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":486,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12,13],"tags":[558,187,47,557,336,268],"class_list":["post-487","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-magazyn","category-retro","tag-gluszkow","tag-historia","tag-internet","tag-kitow","tag-siec","tag-zwiazek-radziecki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11907,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions\/11907"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/486"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/geekweb.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}